Στην ανάγκη ενίσχυσης της πρόληψης και της ενημέρωσης των πολιτών, αλλά και στη σημασία των έργων δασικής διαχείρισης για τον περιορισμό της έντασης των πυρκαγιών, αναφέρθηκε ο Γιώργος Καραγιάννης, διευθύνων του Κέντρου Ερευνών Φυσικών Καταστροφών και Διαχείρισης Κρίσεων της Ακαδημίας Αθηνών, μιλώντας στην εκπομπή «Δέκα με τόνο» του ΕΡΤnews.
Αναφερόμενος στην έκταση που επηρεάστηκε από τη μεγάλη πυρκαγιά στην Αττική και τη Βοιωτία, ο κ. Καραγιάννης εκτίμησε ότι για την πλήρη αποκατάσταση της δασικής βλάστησης απαιτούνται περίπου 15 έως 20 χρόνια, ανάλογα με τα είδη που φύονται στην περιοχή.
Όπως εξήγησε, η φωτιά αποτελεί μέρος του φυσικού κύκλου ενός δασικού οικοσυστήματος και δεν είναι από μόνη της ένα αρνητικό φαινόμενο. Το πρόβλημα δημιουργείται όταν οι πυρκαγιές επαναλαμβάνονται συχνά και προκαλούν απώλειες ανθρώπινων ζωών, περιουσιών και φυσικού πλούτου.
«Το σημαντικό είναι μέχρι τότε να μην καεί η φωτιά», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι το μεγάλο στοίχημα είναι να προστατευθούν οι περιοχές που κάηκαν για τις επόμενες δύο δεκαετίες, ώστε να προλάβουν να αναγεννηθούν.
«Η ενημέρωση του πολίτη είναι πρόληψη»
Ο κ. Καραγιάννης έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην ατομική ευθύνη και στην ανάγκη οι πολίτες να γνωρίζουν πώς μπορούν να προστατεύσουν τις περιουσίες τους. Στο πλαίσιο αυτό, συμφώνησε με την ανάγκη καθαρισμού των οικοπέδων, επισημαίνοντας ότι η ίδια βλάστηση που προσφέρει σκιά και ομορφιά σε ένα σπίτι μπορεί, υπό συγκεκριμένες συνθήκες, να μεταφέρει τη φωτιά σε αυτό.
Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα ανέφερε κατοικία στη Λαχανά, η οποία, όπως είπε, ήταν η μόνη που παρέμεινε όρθια στην περιοχή κατά την πυρκαγιά του Αυγούστου του 2023, επειδή είχε εφαρμοστεί από τους ιδιοκτήτες η προβλεπόμενη προετοιμασία και είχαν ληφθεί τα απαραίτητα μέτρα προστασίας.
Παράλληλα, τόνισε ότι οι πολίτες θα πρέπει να αποφεύγουν δραστηριότητες που μπορούν να προκαλέσουν ανάφλεξη, όπως η χρήση γυμνής φλόγας, το ψήσιμο σε περιόδους υψηλού κινδύνου, το κάπνισμα μελισσών και η καύση υπολειμμάτων.
«Πρωτίστως ενημέρωση του πολίτη», σημείωσε, χαρακτηρίζοντας την ενημέρωση βασικό κομμάτι της πρόληψης.
Καθαρισμοί δασών και προδιαγεγραμμένη καύση
Αναφερόμενος στα τεχνικά μέτρα πρόληψης, χαρακτήρισε ιδιαίτερα θετικούς τους καθαρισμούς που έχουν πραγματοποιηθεί τα τελευταία χρόνια.
Όπως ανέφερε, στην περιοχή του Πόρτο Γερμενού έχουν υλοποιηθεί τα τελευταία τρία χρόνια έργα καθαρισμού σε περίπου 15.000 στρέμματα, με συνολικό κόστος που, σύμφωνα με την εκτίμησή του, ανέρχεται περίπου στα 20 εκατομμύρια ευρώ.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην προδιαγεγραμμένη καύση, μια πρακτική που εφαρμόζεται κατά τη χειμερινή περίοδο υπό αυστηρά ελεγχόμενες συνθήκες. Πρόκειται, όπως εξήγησε, για ελεγχόμενη καύση της συσσωρευμένης καύσιμης ύλης μέσα στο δάσος, ώστε να επιτευχθεί ένας καθαρισμός της έκτασης χωρίς να απαιτείται η ίδια διαδικασία με μηχανικά μέσα. Η πρακτική έχει εφαρμοστεί πιλοτικά στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια και πλέον προβλέπεται στο νέο νομοθετικό πλαίσιο της Πολιτικής Προστασίας.
Ο κ. Καραγιάννης υπογράμμισε ότι η εφαρμογή της πρέπει να γίνει σταδιακά και οργανωμένα, αφού προηγηθεί η απαραίτητη εκπαίδευση των ανθρώπων που θα κληθούν να την εφαρμόσουν.
«Το Antinero είναι πάρα πολύ αποτελεσματικό»
Αναφερόμενος στο πρόγραμμα Antinero, ο κ. Καραγιάννης το χαρακτήρισε ιδιαίτερα αποτελεσματικό εργαλείο πρόληψης. Όπως εξήγησε, οι παρεμβάσεις περιλαμβάνουν την απομάκρυνση της νεκρής καύσιμης ύλης και της βιομάζας από το έδαφος, καθώς και κλαδεύσεις των δέντρων μέχρι συγκεκριμένο ύψος, ανάλογα με τη βλάστηση και τα χαρακτηριστικά κάθε περιοχής.
Στόχος είναι να περιορίζεται η πιθανότητα η φωτιά να μετατραπεί σε επικόρυφη πυρκαγιά, δηλαδή να μεταφερθεί στις κορυφές των δέντρων, γεγονός που αυξάνει δραματικά την ένταση και την ταχύτητα εξάπλωσής της.
Ο ίδιος σημείωσε ότι τα αποτελέσματα των παρεμβάσεων είναι ορατά σε περιοχές όπου έχουν εφαρμοστεί, αν και η αποτελεσματικότητά τους είναι δύσκολο να αποτυπωθεί με απόλυτους αριθμούς.
«Η έναρξη της πυρκαγιάς σχετίζεται με την ανθρώπινη δραστηριότητα»
Ο Γιώργος Καραγιάννης υπογράμμισε ότι κρίσιμο στοιχείο για την αντιμετώπιση των πυρκαγιών είναι η αποτροπή της ίδιας της έναρξής τους.
Όπως εξήγησε, ο άνεμος και οι καιρικές συνθήκες δεν προκαλούν από μόνοι τους μια πυρκαγιά, αλλά συμβάλλουν στην εξάπλωσή της αφού αυτή ξεκινήσει. Η έναρξη, όπως σημείωσε, συνδέεται σε μεγάλο βαθμό με την ανθρώπινη δραστηριότητα.
Μάλιστα, αναφέρθηκε σε μελέτη που πραγματοποιήθηκε μαζί με τον ακαδημαϊκό και καθηγητή φυσικών καταστροφών Κώστα Συνολάκη, σύμφωνα με την οποία παγκοσμίως οι δασικές πυρκαγιές τείνουν να συγκεντρώνονται σε περιοχές με έντονη ανθρώπινη δραστηριότητα.
Για την Ελλάδα, υπογράμμισε ότι τα στατιστικά στοιχεία δείχνουν πως μεγάλο ποσοστό των πυρκαγιών ξεκινά από ανθρώπινη αμέλεια.
«Άπαξ και υπάρχει έναρξη της φωτιάς, μετά τα πράγματα δυσκολεύουν πάρα πολύ στο επίπεδο της διαχείρισης», τόνισε.
«Το σπίτι μέσα στα δέντρα από προνόμιο γίνεται κίνδυνος»
Κλείνοντας, ο κ. Καραγιάννης στάθηκε στην ανάγκη αλλαγής της αντίληψης που υπάρχει για τις κατοικίες μέσα ή κοντά σε δασικές εκτάσεις.
«Στην Ελλάδα το να έχεις ένα σπίτι μέσα στα δέντρα θεωρείται προσόν, θεωρείται προνόμιο», ανέφερε, επισημαίνοντας ωστόσο ότι υπό τις συνθήκες της κλιματικής αλλαγής η ίδια επιλογή μπορεί να μετατραπεί σε σοβαρό κίνδυνο. Όπως υπογράμμισε, η προστασία της περιουσίας δεν μπορεί να αφήνεται αποκλειστικά στις κρατικές υπηρεσίες, αλλά απαιτεί και την ενεργή συμμετοχή των πολιτών.
«Δυστυχώς αυτή είναι η αλήθεια», ανέφερε, σημειώνοντας ότι η νέα πραγματικότητα των πυρκαγιών επιβάλλει μεγαλύτερη έμφαση στην πρόληψη, στην ενημέρωση και στην προετοιμασία των πολιτών.
Κάνε like στη σελίδα μας στο Facebook
Ακολούθησε μας στο Twitter
Κάνε εγγραφή στο κανάλι μας στο Youtube
Γίνε μέλος στο κανάλι μας στο Viber
– Αναφέρεται ως πηγή το ertnews.gr στο σημείο όπου γίνεται η αναφορά.
– Στο τέλος του άρθρου ως Πηγή
– Σε ένα από τα δύο σημεία να υπάρχει ενεργός σύνδεσμος