Η αντικατάσταση του συμβατικού αλατιού με ένα υποκατάστατο εμπλουτισμένο με κάλιο θα μπορούσε να αποτρέψει σχεδόν τρία εκατομμύρια θανάτους παγκοσμίως κάθε χρόνο, σύμφωνα με νέα μελέτη που εξέτασε δεδομένα από 193 χώρες. Οι ερευνητές εκτιμούν ότι μια τέτοια αλλαγή σε παγκόσμιο επίπεδο θα μπορούσε επίσης να αποτρέψει περισσότερα από δέκα εκατομμύρια νέα περιστατικά καρδιαγγειακών και νεφρικών παθήσεων ετησίως, προσφέροντας έναν ιδιαίτερα αποτελεσματικό τρόπο περιορισμού των επιπτώσεων της υψηλής αρτηριακής πίεσης στην υγεία.
Η ανάλυση, με επικεφαλής το Ινστιτούτο Παγκόσμιας Υγείας George, εξέτασε πώς διαφορετικά επίπεδα αντικατάστασης του αλατιού θα μπορούσαν να επηρεάσουν τα 4,6 δισεκατομμύρια ενήλικες παγκοσμίως. Τα ευρήματα δείχνουν ότι ακόμη και μικρές αλλαγές, ιδιαίτερα μεταξύ των ανθρώπων που έχουν ήδη διαγνωστεί με υψηλή αρτηριακή πίεση, θα μπορούσαν να αποφέρουν σημαντικά οφέλη για την υγεία.
Πώς ένα απλό υποκατάστατο αλατιού μπορεί να προστατεύσει την υγεία
Το αλάτι εμπλουτισμένο με κάλιο περιέχει χλωριούχο κάλιο, το οποίο αντικαθιστά ένα μέρος του χλωριούχου νατρίου που περιέχεται στο συμβατικό επιτραπέζιο αλάτι. Έχει παρόμοια εμφάνιση, γεύση και χρήση στη μαγειρική, αλλά περιέχει λιγότερο νάτριο και προσφέρει επιπλέον κάλιο. Οι δύο αυτές αλλαγές μπορούν να συμβάλουν στη μείωση της αρτηριακής πίεσης.
«Η υπερβολική κατανάλωση νατρίου και η ανεπαρκής πρόσληψη καλίου αποτελούν αποδεδειγμένους παράγοντες που συμβάλλουν στην υψηλή αρτηριακή πίεση, η οποία με τη σειρά της αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο απειλητικών για τη ζωή παθήσεων, όπως τα εγκεφαλικά επεισόδια, οι καρδιακές προσβολές και οι νεφροπάθειες. Η αντικατάσταση του συμβατικού αλατιού με ένα υποκατάστατο εμπλουτισμένο με κάλιο αντιμετωπίζει ταυτόχρονα και τα δύο αυτά προβλήματα, προσφέροντας σημαντικά οφέλη για την υγεία», δήλωσε ο Μπρους Νιλ, ανώτερος καθηγητής και ερευνητής στο Ινστιτούτο George.
Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) επηρεάζει περίπου 1,4 δισεκατομμύρια ενήλικες ηλικίας 30 έως 79 ετών παγκοσμίως, δηλαδή περίπου έναν στους τρεις ανθρώπους αυτής της ηλικιακής ομάδας. Τα καρδιαγγειακά νοσήματα προκάλεσαν 19,2 εκατομμύρια θανάτους το 2023, αριθμός σχεδόν 50% υψηλότερος σε σύγκριση με τρεις δεκαετίες νωρίτερα. Το 2025, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) ενέκρινε τη χρήση αλατιού εμπλουτισμένου με κάλιο ως μέσο μείωσης της αρτηριακής πίεσης και του καρδιαγγειακού κινδύνου.
Σημαντικά οφέλη ακόμη και χωρίς καθολική αντικατάσταση
Οι ερευνητές εξέτασαν διάφορα πιθανά σενάρια, μεταξύ των οποίων την αντικατάσταση όλου του αλατιού που καταναλώνεται στο σπίτι, στα εστιατόρια και περιέχεται στα επεξεργασμένα τρόφιμα. Η αντικατάσταση μόνο του επιτραπέζιου αλατιού που χρησιμοποιείται στα νοικοκυριά, θα μπορούσε να αποτρέψει περίπου 1,85 εκατομμύρια θανάτους και 6,19 εκατομμύρια νέα περιστατικά καρδιαγγειακών και χρόνιων νεφρικών παθήσεων κάθε χρόνο.
Σε ένα άλλο σενάριο, η αντικατάσταση του αλατιού αποκλειστικά στα επεξεργασμένα τρόφιμα και στα εστιατόρια θα μπορούσε να αποτρέψει επιπλέον 1,56 εκατομμύρια θανάτους και 5,46 εκατομμύρια νέα περιστατικά ασθενειών ετησίως.
Σημαντικές δυνατότητες προέκυψαν και από πιο στοχευμένες παρεμβάσεις. Εάν το 80% των ανθρώπων με διαγνωσμένη υπέρταση αντικαθιστούσε το αλάτι που χρησιμοποιεί στο σπίτι με το υποκατάστατο, το μοντέλο προέβλεψε περίπου 590.000 λιγότερους θανάτους ετησίως. Αντίστοιχα, μεταξύ των ατόμων που λαμβάνουν θεραπεία για την υπέρταση, ένα παρόμοιο ποσοστό υιοθέτησης της αλλαγής θα μπορούσε να αποτρέψει περίπου 480.000 θανάτους κάθε χρόνο.
«Αν και η παγκόσμια μετάβαση από το συμβατικό αλάτι σε ένα υποκατάστατο εμπλουτισμένο με κάλιο αποτελεί έναν φιλόδοξο στόχο, μπορεί να αποτελέσει την αφετηρία ώστε οι χώρες να εξετάσουν τις δυνατότητες που προσφέρει. Πρόκειται για μια παρέμβαση με πολύ μεγαλύτερες προοπτικές και σημαντικά χαμηλότερο κόστος σε σύγκριση με πολλές φαρμακευτικές θεραπείες», δήλωσε ο Νιλ.
Ποιες χώρες θα μπορούσαν να ωφεληθούν περισσότερο;
Τα εκτιμώμενα οφέλη διαφέρουν σημαντικά από χώρα σε χώρα. Σύμφωνα με το σενάριο της πλήρους αντικατάστασης του αλατιού, η Κίνα θα μπορούσε να αποτρέψει περίπου 1,08 εκατομμύρια θανάτους και 3,61 εκατομμύρια νέα περιστατικά καρδιαγγειακών και νεφρικών παθήσεων ετησίως. Η Ινδία θα μπορούσε να αποτρέψει σχεδόν 400.000 θανάτους και 1,53 εκατομμύρια νέα περιστατικά, ενώ στις ΗΠΑ θα μπορούσαν να αποφευχθούν περίπου 105.000 θάνατοι και 492.000 νέα περιστατικά ασθενειών ετησίως.
Για να επιτευχθούν αυτές οι μειώσεις, απαιτούνται στρατηγικές προσαρμοσμένες στις διατροφικές συνήθειες κάθε χώρας. Σε πολλές περιοχές του κόσμου, το αλάτι που χρησιμοποιείται στο μαγείρεμα στο σπίτι αποτελεί σημαντική πηγή πρόσληψης νατρίου. Στην Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική, αντίθετα, πάνω από το 70% της πρόσληψης αλατιού προέρχεται από επεξεργασμένα τρόφιμα και γεύματα εστιατορίων. Επομένως, καθοριστικής σημασίας θεωρείται η συνεργασία με τις βιομηχανίες τροφίμων και τον κλάδο της εστίασης.
Ποιοι είναι οι κίνδυνοι από την αυξημένη πρόσληψη καλίου;
Παρότι το αλάτι εμπλουτισμένο με κάλιο μπορεί να βοηθήσει στη μείωση της αρτηριακής πίεσης, ενδέχεται να ενέχει κινδύνους για άτομα των οποίων οι νεφροί δεν μπορούν να απομακρύνουν αποτελεσματικά το πλεονάζον κάλιο από την κυκλοφορία του αίματος. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε υπερκαλιαιμία, μια δυνητικά επικίνδυνη κατάσταση που μπορεί να διαταράξει την ηλεκτρική δραστηριότητα της καρδιάς. Αυξημένη προσοχή χρειάζεται για όσους πάσχουν από προχωρημένη νεφρική νόσο ή λαμβάνουν φάρμακα που ενδέχεται να ανεβάσουν τα επίπεδα καλίου στο αίμα.
Η προσομοίωση των ερευνητών έδειξε ότι τα συνολικά οφέλη για την υγεία θα μπορούσαν να υπερτερούν των κινδύνων ακόμη και για άτομα με προχωρημένη νεφρική νόσο. Ωστόσο, αυτό το συμπέρασμα, που αφορά τον πληθυσμό συνολικά, δεν σημαίνει ότι το αλάτι με κάλιο είναι ασφαλές για όλους.
«Τα άτομα με σοβαρή νεφρική νόσο, καθώς και όσοι λαμβάνουν φάρμακα που αυξάνουν σημαντικά τα επίπεδα καλίου στο αίμα, πρέπει να λαμβάνουν προφυλάξεις. Οι κίνδυνοι για αυτή την ομάδα μπορούν να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά μέσω της ενημέρωσης των ασθενών, της κατάλληλης επισήμανσης των προϊόντων και της ιατρικής παρακολούθησης», δήλωσε ο καθηγητής Βιβέκ Τζα, νεφρολόγος και ανώτερος ερευνητής στο Ινστιτούτο George στην Ινδία.
Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «Nature Health».
Διαβάστε επίσης:
Πηγή: Scitechdaily
Κάνε like στη σελίδα μας στο Facebook
Ακολούθησε μας στο Twitter
Κάνε εγγραφή στο κανάλι μας στο Youtube
Γίνε μέλος στο κανάλι μας στο Viber
– Αναφέρεται ως πηγή το ertnews.gr στο σημείο όπου γίνεται η αναφορά.
– Στο τέλος του άρθρου ως Πηγή
– Σε ένα από τα δύο σημεία να υπάρχει ενεργός σύνδεσμος