Η υπόγεια φτωχοποίηση του τουρκικού πληθυσμού θα φανεί μετά το σκάσιμο της φούσκας που φουσκώνει ο τούρκος Πρόεδρος για να διασωθεί
Σε νέο χαμηλό βυθίζεται σήμερα η Τουρκική λίρα, ενώ ο πληθωρισμός που επιτίθεται στις τσέπες των Τούρκων αυξάνει τις τιμές και επιδεινώνει όλο και περισσότερο την οικονομική τους κατάσταση.
Την ίδια ώρα ο Ερντογάν προσπαθεί να πρωταγωνιστήσει στην επικαιρότητα του πλανήτη πυροδοτώντας μια κρίση χωρίς προηγούμενο.
Είναι μια προσπάθεια να διαφύγει από τον (οικονομικό) λάκκο που έχει σκάψει ο ίδιος και τώρα γεμίζει γρήγροα με νερό και απειλεί να τον πνίξει.
Ο Ερντογάν «έφτιαξε όνομα» στις διεθνείς αγορές ως ο «ρεαλιστής ηγέτης» που εκτέλεσε τις επιταγές του ΔΝΤ και έπαιξε με τους κανόνες των αγορών για να φέρει φρέσκο χρήμα στη χώρα.
Με αυτό ξεκίνησε ένα φαραωνικό πρόγραμμα υποδομών και άρχισε να φουσκώνει μια φούσκα δανεισμού που σε πρώτη φάση έβγαλε εκατομμύρια Τούρκων από τη φτώχεια και τους έφερε στις πόλεις:
Από τότε που ο Ερντογάν αποχώρησε από τη θέση του Δημάρχου Κωνσταντινούπολης (1998) έχουν προστεθεί… δύο Αθήνες στον πληθυσμό της μεγαλούπολης που σήμερα φτάνει τα 15,2 εκατομμύρια και είναι η 15η μεγαλύτερη του πλανήτη.
Αλλά αυτή η φρενήρης πορεία της οικονομίας της χώρας δεν χρηματοδοτήθηκε μόνο από το διεθνές κεφάλαιο -τις επενδύσεις και τα έσοδα από εξαγωγές και τουρισμό.
Την χρηματοδότησαν οι ίδιοι οι Τούρκοι δια της υποτίμησής του νομίσματός τους που είναι χαρακτηριστικό της… βασιλείας Ερντογάν.
Μόνο την τελευταία δεκαετία η φτωχοποίηση είναι εντυπωσιακή:
Το 2010 μια τουρκική λίρα άξιζε 72 σεντς του δολαρίου. Σήμερα η αξία της είναι περίπου 13. Το διάγραμμα είναι τόσο εντυπωσιακό όσο και «εύγλωττο»
Η λίρα μόνο την τελευταία δεκαετία έχει χάσει τα πέντε έκτα της αξίας της. Αντίστοιχα η αγοραστική δύναμη των Τούρκων σε διεθνείς όρους έχει υποχωρήσει στο ένα έκτο.
Ο μεγάλος χρηματοδότης του Ερντογάν ήταν ο ίδιος του ο λαός.
Όμως η διολίσθηση της αγοραστικης αξίας που έχει φτάσει τα όρια της κατάρρευσης δεν είναι ο μόνος εχθρός του Τούρκου προέδρου.
Η υποτίμηση του νομίσματος κάνει τα δάνεια σε σκληρό νόμισμα πολύ πιο δύσκολο να αποπληρωθούν – έως αδύνατο. Αυτό όμως φέρνει το φάσμα της χρεοκοπίας πιο κοντά.
Επιπλέον, καθώς όλο και περισσότεροι Τούρκοι πλέον αντιλαμβάνονται αυτό το μυστικό, σπρώχνουν και οι ίδιοι το νόμισμα χαμηλότερα, καθώς το ξεφορτώνονται με το που το πιάνουν στα χέρια τους και το ανταλλάσσουν με συνάλλαγμα.
Το αδιέξοδο του Τούρκου προέδρου είναι ανυπέρβλητο.
Η τουρκική οικονομία θα σκάσει νομοτελειακά – και αυτό είναι κάτι που ο Ταγίπ Ερντογάν γνωρίζει.
Μόνη διέξοδος είναι να δημιουργήσει εχθρούς και αφορμές για εκρήξεις ωστε να φορτώσει εκεί το αναπόφευχτο game over – και αυτό τον κάνει πιο επικίνδυνο.
Ωστόσο η απάντηση του τί έφταιξε, τη δίνει το παραπάνω διάγραμμα. Στην μετά Ερντογάν φάση, στη φάση μετά την καταστροφή, όταν οι ψηφοφόροι θα μάθουν την αλήθεια, η οικονομική καταστροφή της Τουρκίας θα έχει ονοματεπώνυμο.
Ευκαιρίες και κίνδυνοι για την Ελλάδα
Η ισοτιμία του τουρκικού νομίσματος είναι ζωτικής σημασίας για την τουρκική οικονομία η οποία εξαρτάται έντονα από την εισροή συναλλάγματος (κυρίως δολαρίων) στη χώρα.
Αν και τα επίπεδα εξωτερικού δανεισμού του κράτους δεν είναι υψηλά, δεν ισχύει το ίδιο για το δανεισμό των τουρκικών τραπεζών και επιχειρήσεων που μέχρι σήμερα προμηθεύονται δολάρια από τις διεθνείς αγορές.
Η υποτίμηση του νομίσματος όμως κάνει την αποπληρωμή ή την αναχρηματοδότηση των δανείων εξαιρετικά ακριβή ή ακόμα και απαγορευτική – αν ξεπεραστούν κάποια επίπεδα.
Σε αυτή την περίπτωση το κύμα εξόδου επενδυτών και καταθετών αυξάνει – μαζί με το κίνδυνο μαζικών χρεοκοπιών.
Η τουρκική οικονομία είναι με την πλάτη στον τοίχο. Αυτό κανονικά θα έπρεπε να πιέζει τον Ερντογάν να αφήσει την ανορθόδοξη πολιτική ή τους γεωπολιτικούς τσαμπουκάδες και να οδηγήσει σε εκτόνωση της κρίσης με την Ελλάδα.
Όμως και η χθεσινή ομιλία του Τούρκου προέδρου κατέδειξε ότι η επιλογή του είναι διαφορετική.
Δεν αναγνωρίζει ότι η πολιτική του είναι αυτή που έχει κάνει την καλή πίστη να στερέψει στις διεθνείς αγορές, αντίθετα σπεύδει να φορτώσει την τύχη της λίρας στους «εχθρούς του έθνους» που «επιβουλεύονται την Τουρκία».
Κάθε μέρα που περνάει ο μηχανισμός προπαγάνδας του Ερντογάν βάζει την Ελλάδα και τη Γαλλία στο ρόλο των ιθυνόντων στη συνομωσία που ισχυρίζεται ότι έχει βάλει στο μάτι το τουρκικό έθνος.
Πρόκειται για ένα ηγέτη στριμωγμένο, με μια αντίστροφη μέτρηση που τρέχει εις βάρος του και αυτό τον κάνει πιο επικίνδυνο.
Έχοντας κάψει τη δυνατότητα οικονομικών και συναλλαγματικών ελιγμών, το στοίχημά του είναι να διαμορφώσει ένα εκρηκτικό σκηνικό που θα δυναμιτίσει το κλίμα και θα θολώσει το δικό του μερίδιο ευθύνης στην κατάρρευση της τουρκικής οικονομίας.
Προς αυτή την κατεύθυνση, συνεχίζει να φουσκώνει μια παράλογη φούσκα χρέους εντός της χώρας, η οποία επιδεινώνει τις πιέσεις στο τουρκικό νόμισμα.
Τι λένε οι αναλυτές της ABN Amro
«Η κεντρική τράπεζα της Τουρκίας θα πρέπει να λάβει περισσότερα μέτρα για να υπερασπιστεί τη λίρα καθώς το νόμισμα υποχώρησε σε χαμηλό ρεκόρ αυτή την εβδομάδα», αναφέρει η ολλανδική τράπεζα ABN Amro.
Το περιθώριο ελιγμών της νομισματικής πολιτικής ωστόσο το περιορίζει η στάση του Προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος λέει ότι τα υψηλότερα επιτόκια είναι πληθωριστικά. Η κεντρική τράπεζα της χώρας δεν έχει αυξήσει το επιτόκιο αναφοράς από 8,25 τοις εκατό, το οποίο όμως βρίσκεται κάτω από τον ετήσιο πληθωρισμό του 11,8 τοις εκατό, άρα όποιος κρατά λίρες έχει αρνητική απόδοση.
«Πιστεύουμε ότι κάποια στιγμή η κεντρική τράπεζα πρέπει να αναλάβει ισχυρότερη δράση για τη σταθεροποίηση του νομίσματος», ανέφεραν οι οικονομολόγοι της ABN Amro στην τελευταία έκθεσή τους.
«Αναμένουμε περισσότερη αδυναμία βραχυπρόθεσμα και κάποια σταθεροποίηση ακολουθούμενη από ανάκαμψη προς το τέλος του τρέχοντος έτους και του επόμενου έτους», δήλωσε ο ABN Amro. «Αυτό θα είναι επίσης το αποτέλεσμα της γενικής αδυναμίας του δολαρίου.»
Η ABN Amro είπε ότι η αύξηση του βασικού επιτοκίου πολιτικής μπορεί με την πρώτη ματιά να φαίνεται σαν μια προφανής κίνηση.
«Ωστόσο, η κεντρική τράπεζα υπό τον κυβερνήτη Μουράτ Ουιζάλ πιέζεται να διατηρήσει τα επιτόκια χαμηλά, εφαρμόζοντας πολιτικές που υποστηρίζει από τον Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος πιστεύει ότι τα υψηλά επιτόκια τροφοδοτούν τον πληθωρισμό».
Ο Ερντογάν απέλυσε τον προκάτοχο του Ουιζάλ τον περασμένο Ιούλιο επειδή δεν μείωνε τα επιτόκια, το οποία είχαν ανέλθει στο 24%. Προειδοποίησε δε ότι θα παύσει και άλλους – σε περίπτωση που η κεντρική τράπεζα δεν υποστηρίξει την οικονομική δραστηριότητα – δηλαδή να συνεχίσει να τροφοδοτεί τη φούσκα δανεισμού με την παροχή φθηνών δανείων στο εσωτερικό.
Content retrieved from: https://www.newmoney.gr/roh/agores/o-erntogan-ton-rekor-se-neo-istoriko-chamilo-i-tourkiki-lira-ke-ftei-i-ellada/.